Erven of schenken — in beide gevallen wil de Belastingdienst een deel. Maar met slimme planning kun je veel besparen. In dit artikel leggen we de vrijstellingen, tarieven en tips uit voor 2026.
Schenkvrijstellingen 2026
Jaarlijkse vrijstellingen
| Relatie | Vrijstelling per jaar |
|---|---|
| Ouders → Kinderen | €6.908 |
| Overige (kleinkinderen, vrienden) | €2.769 |
| ANBI (goed doel) | Onbeperkt |
Eenmalige verhoogde vrijstellingen (18-40 jaar)
| Doel | Vrijstelling | Voorwaarden |
|---|---|---|
| Vrij besteedbaar | €33.129 | Kind 18-40 jaar, eenmalig |
| Dure studie | €69.009 | Studie min. €20.000/jaar, t/m 2028 |
| Eigen woning (jubelton) | ❌ Vervallen | Sinds 2024 niet meer |
Let op: eenmalig!
De verhoogde vrijstelling kan maar één keer worden gebruikt. Je kunt niet én de vrije én de studie-vrijstelling benutten — je moet kiezen.
Tarieven Schenkbelasting 2026
Over het bedrag boven de vrijstelling betaal je schenkbelasting:
| Relatie | Tot €158.669 | Boven €158.669 |
|---|---|---|
| Kinderen, partners | 10% | 20% |
| Kleinkinderen | 18% | 36% |
| Overige (vrienden, derden) | 30% | 40% |
Rekenvoorbeeld
Situatie: Ouders schenken €50.000 aan kind (25 jaar) voor vrij besteding
- Vrijstelling: €33.129
- Belastbaar: €50.000 − €33.129 = €16.871
- Schenkbelasting: €16.871 × 10% = €1.687
Erfbelasting Vrijstellingen 2026
| Erfgenaam | Vrijstelling |
|---|---|
| Partner | €828.035 |
| Kind/stiefkind | €26.230 |
| Kleinkind | €26.230 |
| Ouders (samen) | €62.110 |
| Kind met beperking | €78.671 |
| Overige erfgenamen | €2.769 |
| ANBI/SBBI | Volledig |
Tarieven Erfbelasting
Dezelfde als schenkbelasting: 10-40% afhankelijk van relatie en bedrag.
Wijzigingen in 2026
- 🆕 Biologische kinderen: Gelijke behandeling ongeacht erkenning
- 🆕 Aangiftetermijn erfbelasting: Verlengd van 8 naar 20 maanden
- 🆕 180-dagenregel: Schenkingen vlak voor overlijden tellen als erfenis
Slim Schenken: Strategieën
1. Jaarlijks belastingvrij schenken
Schenk ieder jaar het maximum:
- Aan 2 kinderen: 2 × €6.908 = €13.816/jaar
- Over 10 jaar: €138.160 belastingvrij!
2. Dubbel schenken rond jaarwisseling
Schenk in december 2025 én januari 2026: twee vrijstellingen in korte tijd.
3. Schenken aan meerdere kleinkinderen
Ieder kleinkind heeft een eigen vrijstelling (€2.769).
4. Schenken op papier
Je erkent een schuld aan je kind. Het geld blijft bij jou, maar je betaalt 6% rente (aftrekbaar voor hen, belast bij jou). Bij overlijden vermindert dit je nalatenschap.
5. Vroegtijdig schenken
Hoe eerder je schenkt, hoe meer rendement het maakt bij de ontvanger én hoe minder erfbelasting later.
Schenken vs Erven: Wat is Voordeliger?
| Schenken | Erven | |
|---|---|---|
| Vrijstellingen | Jaarlijks + eenmalig | Eenmalig |
| Planning | ✅ Je kunt spreiden | ❌ Eenmalig moment |
| Kosten | €0-1.687 (voorbeeld) | Potentieel hoger |
| Controle | ❌ Geld is weg | ✅ Tot overlijden bij jou |
Conclusie: Schenken is fiscaal vaak voordeliger, maar je verliest controle over het geld.
Veelgemaakte Fouten
- ❌ Jaarlijkse vrijstellingen niet benutten
- ❌ Eenmalige verhoogde vrijstelling verspillen aan kleine schenking
- ❌ Niet notarieel vastleggen bij schenking op papier
- ❌ Geen rekening houden met 180-dagenregel bij ziekte
- ❌ Vergeten om aangifte te doen
Wanneer Naar een Notaris?
- Schenking op papier (schuldigerkenning)
- Grote schenkingen (boven €100.000)
- Schenking met voorwaarden
- Complexe familiesituaties
- Bedrijfsoverdracht
Conclusie
Met slimme planning kun je tienduizenden euro's aan erf- en schenkbelasting besparen. Benut de jaarlijkse vrijstellingen, overweeg de eenmalige verhoogde vrijstelling vroeg, en raadpleeg een adviseur bij complexe situaties.
Bronnen: Belastingdienst.nl, Notaris.nl, Consumentenbond.nl